Zasavica - vizitorski centar Zasavica - čamci Zasavica - priroda Zasavica - ptica Zasavica - ptica Zasavica - vizitorski centar Zasavica - vizitorski centar
Pogled na Zasavicu s Vizitorskog centra
Pogled na čamce s Vizitorskog centra
Priroda Zasavice
Ptica na Zasavici
Ptica na Zasavici
Zasavica - pogled na Vizitorski centar
Zasavica - pogled na Vizitorski centar

Stanje populacije

Ugroženost

Razlozi koji su doveli do gotovo potpunog nestanka evropskog dabra u čitavom arealu pa i kod nas su identični.
Primarni uzrok nestanka je prekomerni izlov. Postoji više razloga za izloženost vrste konstantnom i visokom lovnom pritisku:

  • Verovanje u lekovita svojstva pojedinih delova tela (prvenstveno žlezde kastoreum)
  • Korišćenje produkata žlezde u kozmetičke svrhe
  • Kvalitet krzna
  • Dabrovo meso koje je crkva dozvoljavala da se konzumira u vreme posta

Prekomeran lov je pratilo i uništavanje staništa. Ono je kao negativan faktor vodilo smanjenju teritorije a samim tim i brojnosti populacija. Registrovano je da su plavne zone, odnosno močvarna područja kod nas smanjena za 10 puta u odnosu na period kada je dabar u našim krajevima još bio prisutan u većem broju (početak XIX veka).

Međunarodni status i zaštita dabra

I pored svih napora koji su učinjeni na zaštiti i revitalizaciji populacija dabra u Evropi, on je u većoj ili manjoj meri ugrožena vrsta. Zato ga sve međunarodne konvencije svrstavaju u neku od kategorija ugroženosti. Najznačajnije uredbe koje klasifikuju stepen ugroženosti dabra su:

  • Bernska konvencija, Apendiks III
  • EU Staništa i specijska direktiva, Aneks II i IV
  • IUCN Crvena lista, Nizak rizik ugrožena

Po svim navedenim Konvencijama, shodno stepenu ugroženosti, postoji obaveza preduzimanja mera zaštite i restauracije populacije evropskog dabra, ali i staništâ koja one naseljavaju. To govori, da su uz zaštitu vrste, mere protekcije staništa najvažnije odrednice za opstanak i povećanje brojnosti populacije dabra kao organske vrste.

Stanje populacije

Na području Evrope opstalo je samo 6 autohtonih međusobno izolovanih populacija sa veoma malim brojem jedinki i to :

  1. reka Rona – Francuska
  2. reka Elba – Nemacka
  3. južna Norveška
  4. reka Njemen – Belorusija
  5. močvara Pripjat – Belorusija
  6. reka Vorornjež – Rusija

– dosadašnja reintrodukcija

– planirana reintrodukcija

– preostale autohtone populacije

Početkom XX veka odstreljen je poslednji primerak, čime je ova evropska vrsta definitivno nestala sa teritorije Srbije. Identična sudbina ga je zadesila i na prostoru čitavog areala.

Na azijskom kontinentu sačuvane su samo tri populacije (dve u Sibiru i jedna na kinesko-mongolskoj granici) takođe sa malim brojem jedinki.

Be Sociable, Share!